Đồng chí Trần Quốc Hoàn tên thật là Nguyễn Trọng Cảnh, sinh ngày 23/01/1916, trong một gia đình nghèo ở xã Nam Trung, huyện Nam Đàn, tỉnh Nghệ An, nay xã Thiên Nhẫn, tỉnh Nghệ An - một vùng quê giàu truyền thống yêu nước, cách mạng, mảnh đất “địa linh nhân kiệt".

Chân dung đồng chí Trần Quốc Hoàn

Cuộc đời hoạt động của đồng chí Trần Quốc Hoàn đã nêu một tấm gương sáng về phẩm chất đạo đức cách mạng, tận trung với nước, tận hiếu với dân; tác phong, lối sống giản dị, gần gũi quần chúng; tận tụy trong công tác, mưu trí, dũng cảm, cương quyết đấu tranh với bọn phản cách mạng và các loại tội phạm; cống hiển hết sức lực và trí tuệ của mình cho sự nghiệp cách mạng của Đảng và sự nghiệp bảo vệ an ninh Tổ quốc.

"Trong những năm hoạt động bí mật, cũng như lúc bị địch bắt, tra tấn, tù đày, Đồng chí đã luôn nêu cao tinh thần kiên định, vũng vàng và chí khí của người chiến sĩ cộng sản kiên cường vượt qua mọi gian nguy, thử thách”

Đồng chí Trần Quốc Hoàn (áo đen ở giữa) đứng cạnh Đại tướng Võ Nguyên Giáp

Trong mọi hoạt động, công tác, Đồng chí luôn quán triệt và thực hành nguyên tắc tập trung dân chủ, tôn trọng, phát huy ý kiến tập thể, dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm trước những quyết định của mình. Đồng chí không dùng quyền mà tự quyết định theo ý riêng của cá nhân; đặc biệt Đồng chí hết sức công khai, minh bạch, đánh giá đúng cán bộ dựa trên phẩm chất đạo đức, năng lực, kết quả hoạt động thực tiễn cụ thể, qua đó đề bạt và sử dụng một cách hợp lý, hiệu quả.

Trong quan hệ với cán bộ, chiến sĩ, với anh em, bạn bè bao giờ ở Đồng chí Trần Quốc Hoàn cũng toát lên sự nhân hậu, thân tỉnh, giúp đỡ, động viên mọi người cố gắng vươn lên. Thậm chí, ngay cả với những kẻ phạm tội nhưng ít nguy hiểm hoặc ít lầm lỗi, Đồng chí cũng cân nhắc kỹ lưỡng trong xử lý, tạo cho họ cơ hội lập công chuộc tội. Đồng chí luôn đặt yêu cầu chính trị lên hàng đầu, chỉ đạo vận dụng nhuần nhuyễn đường lối, chính sách của Đảng chứ không chỉ máy móc nghiệp vụ đơn thuần, thể hiện tính nhân đạo, nhân văn của người cách mạng.

Chủ tịch Hồ Chí Minh và Bộ trưởng Trần Quốc Hoàn đến dự đại hội Liên hoan chiến sĩ thi đua ngày 2/3/1962

Trong đời sống riêng, đồng chí Trần Quốc Hoàn luôn giản dị, mẫu mực, luôn thực hiện đúng quy định của Đảng và Nhà nước, không xâm phạm của công, không vun vén cho lợi ích cá nhân, gia đình và dòng tộc. Đối với công việc, bao giờ Đồng chí cũng chu đáo, cần mẫn, làm việc cho đến sức lực cuối cùng. Đồng chí đã để lại những ấn tượng, hình ảnh tốt đẹp trong tâm khảm đồng chí, đồng đội và những người từng được tiếp xúc, làm việc dù chỉ một lần.

Với 70 năm tuổi đời, 52 năm hoạt động cách mạng liên tục, Đồng chí được phân công giữ nhiều trọng trách của Đảng và Nhà nước, như: Bí thư Thành ủy Hà Nội, Bí thư Liên khu ủy II, Bí thư Liên khu ủy X, Bộ trưởng Bộ Công an, Trưởng ban Dân vận Trung ương,... Trên mọi cương vị công tác, Đồng chí luôn thể hiện là người cán bộ lãnh đạo mẫu mực, tuyệt đối trung thành với sự nghiệp cách mạng của Đảng, hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ được giao, có đạo đức trong sáng, chân thành, khiêm tốn, giản dị, yêu thương đồng chí, đồng bào. Công lao và sự nghiệp của đồng chí Trần Quốc Hoàn đối với Đảng và cách mạng Việt Nam, với lực lượng Công an nhân dân là vô cùng to lớn.

Kỷ niệm 110 năm Ngày sinh đồng chí Trần Quốc Hoàn là dịp đề toàn Đảng, toàn dân và toàn quân ta ôn lại cuộc đời cách mạng kiên trung, tận tụy của một Lãnh đạo mẫu mực, người chiến sĩ cộng sản trọn đời vì nước, vì dân. Từ tấm gương lao động, chiến đấu, cống hiến không mệt mỏi của Đồng chí, mỗi cán bộ, đảng viên và từng người dân hôm nay càng thấm thía hơn giá trị của bản lĩnh chính trị vững vàng, tinh thần trách nhiệm cao, đạo đức trong sáng, phong cách làm việc khoa học, sâu sát thực tiễn. Trong bối cảnh đất nước bước vào giai đoạn phát triển mới, yêu cầu ngày càng cao của sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, việc học tập và phát huy tỉnh thần của đồng chí Trần Quốc Hoàn có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, đó là ý chí kiên định mục tiêu độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội; là tinh thần đặt lợi ích của Nhân dân lên trên hết; là sự đoàn kết, kỷ luật và đổi mới sáng tạo. Phát huy những giá trị đó, toàn Đảng, toàn dân và toàn quân quyết tâm chung sức, đồng lòng thực hiện thắng lợi các mục tiêu, nhiệm vụ Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng, xây dựng đất nước Việt Nam giàu mạnh, văn minh, hiện đại, vững bước trên con đường phát triển.

***

QUÁ TRÌNH HOẠT ĐỘNG CÁCH MẠNG CỦA ĐỒNG CHÍ TRẦN QUỐC HOÀN

Năm 1930 - 1934, Đồng chí tham gia tổ chức học sinh phản đế của Đảng Cộng sản Đông Dương và được kết nạp vào Đảng Cộng sản Đông Dương (tháng 3/1934); cuối năm 1934 đồng chí Trần Quốc Hoàn bị mật thám Pháp bắt.

Năm 1936 -1937, Đồng chí ra Hà Nội tham gia hoạt động phong trào Mặt trận dân chủ; năm 1937, Đồng chí rút vào hoạt động bí mật, làm Phó Bí thư, Bí thư Thành ủy Hà Nội.

Năm 1941-1944, Đồng chí bị thực dân Pháp bắt, kết án 6 năm tù, 20 năm quản thúc, đầy nhà tù Sơn La và làm Bí thư Chi bộ nhà tù.

Tháng 4/1945-12/1946, Đồng chí ra tù và được cử làm Bí thư Xứ ủy Bắc Kỳ và phân công làm phái viên Trung ương ở Hà Nội.

Năm 1947-1949, Đồng chí được giao nhiệm vụ Bí thư khu ủy II, Bí thư liên khu ủy X và Bí thư Đặc khu ủy Hà Nội.

Năm 1951-1952, Đồng chí được bầu vào Ban Chấp hành Trung ương Đảng (tại Đại hội đại biểu toàn lần thứ II của Đảng); phân công làm thứ trưởng Bộ Công an, Bộ trưởng Bộ Công an đến năm 1980.

Năm 1954, Đồng chí kiêm làm Bí thư Thành ủy Hà Nội.

Năm 1960, Đồng chí tiếp tục được bầu vào Ban Chấp hành Trung ương và bầu dự khuyết Bộ Chính trị (Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ III của Đảng); năm 1972, là Ủy viên chính thức Bộ Chính trị.

Năm 1976, Đồng chí tiếp tục được bầu vào Ban Chấp hành Trung ương, Bộ Chính trị (tại Đại hội đại biểu toàn quốc lần IV của Đảng). Đồng chí là ủy viên Hội đồng Quốc phòng

Năm 1961 - 1984, Đồng chí tham gia Quân ủy Trung ương.

Năm 1982, Đồng chí được bầu vào Ban Chấp hành Trung ương và cử làm Trưởng ban Dân vận Trung ương (tại Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ V của Đảng).

Đồng chí Trần Quốc Hoàn từ trần ngày 5 tháng 9 năm 1986, hưởng thọ 70 tuổi.

Đồng chí là đại biểu Quốc hội từ khóa II đến khóa VII.

Với cống hiến lớn lao đối với sự nghiệp cách mạng của Đảng và dân tộc, đặc biệt ngành Công an, Đồng chí vinh dự được Đảng, Nhà nước trao tặng Huân chương Sao Vàng và nhiều huân, huy chương cao quý.